25 juni 2026
De minister van Volksgezondheid Welzijn en Sport (VWS) heeft de Gezondheidsraad om een advies gevraagd over de invloed van alcoholgebruik op de gezondheid in brede zin. En wat dit betekent voor het advies uit 2015 van de Gezondheidsraad om geen alcohol te drinken, of in ieder geval niet meer dan 1 glas per dag. Het oude advies was alleen gebaseerd op de gevolgen van alcohol op het individu. Het nieuwe advies houdt ook rekening met de gezondheidsgevolgen voor de samenleving.
Gezonder en veiliger zonder alcohol
De Gezondheidsraad concludeert dat het advies uit 2015 niet meer passend is. Hoewel de negatieve gezondheidseffecten van alcohol bekend waren, komt uit het nieuwe advies ook naar voren dat er geen veilige ondergrens bestaat. Elke hoeveelheid alcohol kan schadelijk zijn. Daarom is het gezonder en veiliger om geen alcohol te drinken.
Er is sterk wetenschappelijk bewijs dat bij elke hoeveelheid alcohol het risico op 7 soorten kanker toeneemt. Ook verhoogt alcohol het risico op orgaanschade, wordt het functioneren van de hersenen beïnvloedt, en is er kans op een verslaving. Er wordt weleens beweerd dat alcoholgebruik ook voordelen heeft voor de gezondheid. Bijvoorbeeld dat één glas alcohol per dag het risico op hart- en vaatziekten zou verlagen, maar hier is te weinig wetenschappelijk bewijs voor. En zelfs als er voordelen zouden zijn, wegen deze niet op tegen de risico’s en negatieve gevolgen.
Stoppen met alcohol drinken is goed voor je gezondheid. Je lever herstelt omdat je geen giftige stof meer binnenkrijgt, je slaap kan verbeteren en je gaat je fitter, helderder en vrolijker voelen. Ook kun je beter dingen onthouden en wordt je weerstand beter. Dit is al te merken na 4 tot 6 weken zonder alcohol.
Daarnaast heeft geen alcohol drinken een positief effect op de veiligheid van de samenleving. Het zorgt voor minder verkeersongevallen en incidenten met agressie en geweld, en daarmee ook minder risico op letsel. De gevolgen van alcoholgebruik treffen niet alleen de gebruiker zelf, maar ook de directe omgeving. Denk aan familie, vrienden of medeweggebruikers. De maatschappelijke kosten van alcoholgebruik zijn hoog en worden door de hele samenleving gedragen.
Wat zijn de nieuwe aanbevelingen van de Gezondheidsraad?
De aanbeveling van de Gezondheidsraad aan de minister van VWS is om het beleid rondom alcohol te herzien.
Het advies is dat de overheid:
- Uitdraagt dat alcoholgebruik niet als vanzelfsprekend moet worden gezien;
- Alcoholgebruik ontmoedigt voor alle bevolkingsgroepen en leeftijden;
- De omgeving zo inricht dat alcohol minder beschikbaar, minder betaalbaar en minder zichtbaar is, zodat het normaler wordt geen of minder alcohol te drinken;
- Mensen ondersteunt bij het stoppen en minderen van alcohol, ook als ze in beperkte mate alcohol drinken;
- Geen ruimte meer laat voor gebruik van alcohol in het verkeer;
- Alcoholbeleid beschermt tegen de commerciële en gevestigde belangen van de alcoholindustrie.
Volgens de Gezondheidsraad moet alcoholgebruik minder normaal worden in de maatschappij. Gelukkig zien we al een positieve verandering: er zijn steeds meer mensen die minderen met alcohol of het helemaal laten staan. Iedere stap richting het minder normaal maken van alcohol en het verminderen van alcoholgebruik draagt bij aan een gezondere en veiligere samenleving.
Advies van het Voedingscentrum over het drinken van alcohol
Alcohol staat niet in de Schijf van Vijf. Het advies van het Voedingscentrum is om geen alcohol te drinken. Elke hoeveelheid alcohol kan schadelijk zijn. Daarom is het gezonder en veiliger om geen alcohol te drinken.
Alcohol is vaak nog onderdeel van het sociale leven, bijvoorbeeld op een verjaardag of bij een sportwedstrijd. Het kan lastig zijn om geen alcohol te drinken, wanneer anderen wel drinken. Dat is heel begrijpelijk. Het kan helpen als je voorbereid bent op sociale situaties waarin het misschien moeilijker is om alcohol te laten staan. Andere tips zijn om bijvoorbeeld steun aan familie en vrienden te vragen, en geen alcohol in huis te halen.
Voor kinderen en jongeren geldt al langer, ook wettelijk: geen 18, geen alcohol. Als ouder het goede voorbeeld geven, kan een groot verschil maken. De invloed die je als ouder hebt is groter dan je misschien denkt. Grenzen aangeven en afspraken maken is belangrijk. Op zoek naar tips hoe je als ouder het gesprek over alcohol kunt aangaan? Kijk op www.nix18.nl.
Kijk voor meer informatie en tips om te stoppen met alcohol op www.alcoholinfo.nl of www.allesoverdrinken.nl.