Wat gemeenten kunnen doen om borstvoeding te faciliteren

Elke ouder, ongeacht achtergrond of situatie, moet zich prettig voelen in de eigen leefomgeving. Ouders die borstvoeding geven horen daar ook bij, maar zij voelen zich niet altijd voldoende gesteund of welkom in openbare ruimtes en voorzieningen. Gemeenten kunnen een belangrijke rol spelen in het ondersteunen en normaliseren van borstvoeding in de publieke ruimte. Op deze pagina lees je daar meer over.

Wat is het belang van borstvoeding?

Borstvoeding bevat precies de voedingsstoffen die baby’s nodig hebben en het beschermt tegen ziekten en infecties. Ook vermindert het de kans op overgewicht. Borstvoeding biedt dus voordelen voor baby, moeder én de planeet. Meer over de effecten van borstvoeding lees je in onze factsheet over borstvoeding.

Borstvoeding in de praktijk

In de praktijk ervaren ouders niet altijd voldoende steun of een gevoel van welkom te zijn wanneer ze borstvoeding geven in openbare ruimtes of bij voorzieningen. Dit kan een negatieve invloed hebben op het aantal ouders dat ervoor kiest om borstvoeding te geven of hiermee door te blijven gaan. Gemeenten spelen een belangrijke bij het normaliseren en stimuleren van borstvoeding. Denk aan duidelijke communicatie, passende faciliteiten en een ondersteunende houding binnen publieke voorzieningen.

Hoe kunnen gemeenten borstvoeding faciliteren?

Gemeenten kunnen op verschillende manieren borstvoeding onder de aandacht brengen en faciliteren. We geven hieronder een aantal voorbeelden.

1. Benut het programma Kansrijke Start ook voor borstvoeding

• Als gemeente kun je activiteiten koppelen aan het actieprogramma Kansrijke Start, bijvoorbeeld door tijdens prenatale bijeenkomsten aandacht te besteden aan borstvoeding.
• JGZ-medewerkers bieden basiszorg op het gebied van borstvoeding. Lactatiekundigen kunnen JGZ-medewerkers bijscholing geven om zo steeds de juiste ondersteuning te kunnen blijven bieden.
• Gemeenten kunnen lactatiekundige zorg voor iedereen toegankelijk maken door bijvoorbeeld een lactatiekundige in dienst te nemen bij de JGZ en/of ouders met een minimuminkomen aanvullend te verzekeren.

• Consultatiebureaus kunnen laagdrempelige inloopspreekuren organiseren zodat ouders ook zonder afspraak terechtkunnen voor vragen en advies over borstvoeding. Zoals de inloopspreekuren bij CJG Rijnmond.
• Gemeenten kunnen bijdragen aan het stimuleren van een warme overdracht tussen de kraamzorg en jeugdgezondheidszorg. Een goede overdracht zorgt ervoor dat er zo snel mogelijk ingespeeld kan worden op mogelijke aandachtspunten of risico’s. Lees hier een interview over samenwerking in de praktijk. Het interactieve zorgpad borstvoeding van de Landelijke Borstvoedingsraad geeft ook meer inzicht over het optimaliseren van de overdracht rondom borstvoeding.

2. Charter Landelijke Borstvoedingsraad

Je kunt als gemeente doelen van de Landelijke Borstvoedingsraad onderschrijven zoals verwoord in de charter borstvoeding. Hiermee laat je zien dat jouw gemeente het belangrijk vindt om borstvoeding mogelijk te maken.

3. Sociale activiteiten stimuleren

• Gemeenten kunnen babycafés openen of bestaande Babycafés ondersteunen zoals het borstvoedingscafé in Den Haag. Het geeft ouders de mogelijkheid om laagdrempelig begeleiding te krijgen van professionals en ervaringen uit te wisselen met andere ouders.
• Ouders kunnen ook bereikt worden via de social mediakanalen van gemeenten zoals hieronder de gemeente Eindhoven in een Instagram Stories.

• Gemeenten kunnen horecagelegenheden en openbare gebouwen zoals bibliotheken en buurthuizen stimuleren om zich aan te melden bij BabyMaps. Met deze app kunnen ouders zien waar er borstvoedingsvriendelijke locaties in de buurt te vinden zijn.
  

4. Borstvoeding tijdens het werk mogelijk maken

• Gemeenten kunnen het goede voorbeeld geven door als werkgever voor de eigen medewerkers voeden en kolven op het werk te ondersteunen en faciliteren. Het Voedingscentrum heeft een speciaal Borstvoeding op het werk-pakket met deurhangers voor kolfruimtes en een folder met checklist voor werkgevers. Het pakket is tegen verzendkosten te bestellen.
• Het zakelijke netwerk van de gemeente kan ingezet worden om samen met de coalitie Kansrijke Start werkgevers te attenderen op de rechten en plichten bij zwangerschapsverlof, geboorteverlof, borstvoeding en kolven. Aandacht vanuit de gemeente kan een mooie impuls geven. Stimuleer ook andere werkgevers in je gemeente om het pakket Borstvoeding op het werk te bestellen.

Voorbeelden van andere gemeenten

Neem eens een kijkje in de keuken van een een andere gemeente. Op welke manier besteden zij aandacht aan borstvoeding? De gemeenten Eindhoven, Roosendaal en Almere zijn bijvoorbeeld actieve gemeenten op het gebied van borstvoeding.

Hieronder vind je een lijst van meer gemeenten die borstvoeding al op de agenda hebben. Ze hebben bijvoorbeeld veel horecagelegenheden waar vrouwen makkelijk borstvoeding kunnen geven en maken mamacafés mogelijk.

Samen maken we borstvoeding zichtbaar

Heeft jouw gemeente mooie initiatieven rondom borstvoeding? Denk aan speciale bankjes in het park, bijzondere bijeenkomsten, een podcast of een speciale regeling die borstvoeding geven makkelijker maakt. Deel het met ons, zodat we samen andere gemeenten kunnen inspireren om borstvoeding de normaalste zaak van de wereld te maken. Mailen kan naar gezondgroeien@voedingscentrum.nl.