Wat zijn kant-en-klare vegetarische producten?
Kant-en-klare vegetarische producten, zoals vegetarische
burgers en balletjes, kunnen een makkelijk alternatief zijn als je minder of
geen vlees wilt eten. Ze lijken qua uiterlijk, smaak, textuur en naamgeving op
vlees(producten). In de praktijk worden ze ook wel vleesvervangers genoemd.
Soms worden met deze term ook peulvruchten, noten en eieren bedoeld, omdat ook die
dezelfde plaats als vlees in kunnen nemen in de maaltijd. Lees meer over deze
vegetarische keuzes op de pagina’s over
peulvruchten,
noten en
eieren.
Zijn kant-en-klare vegetarische producten gezond?
Sommige kant-en-klare vegetarische producten staan samen met peulvruchten, tofu, tempé, noten, eieren, vis en mager onbewerkt vlees in het roze vak van de Schijf van Vijf. In vergelijking met veel andere producten in het roze vak zijn kant-en-klare
vegetarische producten meer sterk bewerkte producten. Er is een grote variatie in ingrediënten die wordt gebruikt voor het maken van deze producten. Er is weinig bekend over de effecten van kant-en-klare vleesvervangers op de gezondheid.
In een kant-en-klaar vegetarisch product dat in de Schijf van Vijf staat zit:
- eiwit (12% van de energie of meer), en
- ijzer (2,1 milligram per 100 gram of meer), en
- vitamine B12 (0.38 microgram per 100 gram of meer)
Het levert hiermee een aantal voedingstoffen die ook in vlees zitten. Daarnaast moet een kant-en-klaar vegetarisch product voldoen aan de volgende criteria:
- niet te veel verzadigd vet (niet meer dan 2,5 gram per 100 gram)
- niet te veel zout (niet meer dan 1,1 gram per 100 gram)
- geen toegevoegd suiker
In de 'Kies Ik Gezond?'-app kun je makkelijk zien
of een kant-en-klaar vegetarisch product in de Schijf van Vijf staat.
Hoeveel
kant-en-klare vegetarische producten is het advies?
Het algemene advies is om meer plantaardige en minder dierlijke
producten te eten. Er is geen richtlijn of aanbeveling om kant-en-klare
vleesvervangers te eten. Ze kunnen passen binnen een gezond en duurzaam voedingspatroon,
maar je kunt ook zonder. Het eten van peulvruchten en noten heeft de
voorkeur, omdat dit bewezen positieve effecten heeft op de gezondheid zoals een
lagere kans op bepaalde ziekten. Naar de gezondheidseffecten van kant-en-klare
vleesvervangers is weinig onderzoek gedaan.
Het is belangrijk om te variëren met verschillende vegetarische
opties, omdat ze verschillende positieve
gezondheidseffecten en voedingstoffen leveren. Wissel kant-en-klare
vegetarische producten dus af met peulvruchten, tempé, tofu, noten en eieren. Hoeveel
we van deze producten adviseren, hangt af van je eetvoorkeur. Vul de Schijf van Vijf voor jou in voor een voedingsadvies op maat.
Bekijk ook onze adviezen over minder vlees of vegetarisch eten en over veganistisch eten.
Kun je allergisch zijn voor kant-en-klare vegetarische
producten?
Veel kant-en-klare vegetarische producten bevatten soja, tarwe, lupine of
erwten. Deze ingrediënten kunnen bij mensen met een allergie klachten
veroorzaken. Voor mensen met een allergie is het daarom belangrijk om het
etiket goed te lezen.
Zijn kant-en-klare vegetarische producten duurzaam?
Kant-en-klare vegetarische producten hebben een lagere
klimaat- en milieu-impact dan vlees. De duurzaamheid van kant-en-klare
vegetarische producten verschilt wel sterk omdat er veel variatie is in de
gebruikte ingrediënten. Onbewerkte peulvruchten zoals bonen en linzen zijn
meestal nog duurzamer. Ook passen deze vaker binnen de Schijf van Vijf.
Over het algemeen is meer plantaardige en minder dierlijke
producten eten goed voor het milieu. Dierlijke producten belasten het milieu
namelijk sterker dan plantaardige. Dat geldt het sterkst voor vlees. Vanwege
een stijgende vraag naar vlees en bijbehorende milieubelasting, stimuleert de
overheid de ontwikkeling van de zogenoemde ‘alternatieve eiwitbronnen’.
Lees meer over waarom minder vlees beter is voor je gezondheid en het milieu.
Hoe zit het met de veiligheid van kant-en-klare vegetarische producten?
In kant-en-klare vegetarische producten kunnen ziekmakende bacteriën of
schimmels voorkomen. Van een besmetting kun je een voedselinfectie krijgen. Als
je de producten bewaart en bereidt volgens de aanwijzingen op de verpakking,
zijn ze veilig om te eten.
Plantaardige producten kunnen van nature stoffen bevatten die in grote
hoeveelheden schadelijk zijn, zoals bepaalde plantengifstoffen. Zo bevatten
sojaproducten isoflavonen. Kant-en-klare vegetarische producten kunnen gemaakt
zijn op basis van soja. Uit voorzorg is het verstandig om de aanbevolen
hoeveelheid peulvruchten niet alleen met soja(producten) in te vullen, maar te
variëren.
Verder kan soja door schimmelgroei tijdens opslag kleine hoeveelheden schimmelgifstoffen (mycotoxines) bevatten. De Nederlandse
Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) controleert steekproefsgewijs op deze
schimmelgifstoffen. Het risico dat je ziek wordt, is daarom niet groot. Lees meer over de veiligheid van soja.
Andere interessante pagina's rondom kant-en-klare vegetarische producten
Deze onderwerpen hebben te maken met kant-en-klare vegetarische producten: